Héraðsdómur Vesturlands D Ó M U R 22. desember 2025 Mál nr. S - 163/2025 Lögreglustjórinn á Vesturlandi (Emil Sigurðsson aðstoðarsaksóknari) gegn X (Eva Dís Pálmadóttir lögmaður, verjandi ákærða) _______________________________________________________________ Lárentsínus Kristjánsson héraðsdómari 2 Dómur Héraðsdóms Vesturlands 22. desember 2025 I. Málsmeðferð, ákæruskjal og dómkröfur aðila 1. Mál þetta er höfðað með ákæru Lögreglustjórans á Vesturlandi, útgefinni 8. maí 2025, á hendur [X...] , kt. ... , ... , ... . 2. Í ákæruskjali segir að málið sé höfðað gegn ákærða: ... , við veitingastaðinn ... , við [ ... ] á ... , með því að hafa slegið [A...] , kt. ... , í andlitið með þeim afleiðingum að [A...] hlaut brot í miðhluta nefbeins, sprungur í nasavængjum beggja vegna og aflögun á nefi til vinstri. Telst þetta varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 með síðari breytingum. Þess er krafist að ákærði verði dæmdur til refsingar og gre 3. Þá er í ákæruskjali tekin upp einkaréttarkrafa með svofelldum hætti: Af hálfu [A...] , kt. ... , er krafist að ákærði verði dæmdur til að greiða honum skaða - og miskabætur samtals að fjárhæð 2.143.873 kr., me ð vöxtum skv. 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 19.12.2023 til 13.04.2025, en síðan með dráttarvöxtum skv. 1. mgr. 6. gr. vaxtalaga frá þeim degi til greiðsludags. Þá er krafist málskostnaðar 4. Ákær uvaldið ítrekar kröfur samkvæmt ákæru og krefst fangelsisdóms en fellst á að skilyrði geti verið til að refsing ákærða verði skilorðsbundin. Verjandi krefst þess aðallega að ákærði verði sýknaður af kröfum ákæruvaldsins en til vara að honum verði ekki gerð refsing og til þrautavara að honum verði gerð vægasta refsing er lög leyfa. Verjandi krefst málsvarnarlauna sér til handa, sem greiðist úr ríkissjóði, og að sakarkostnaður verði felldur til ríkissjóðs aðallega að öllu leyti en til vara að hluta. Lögmaður bótakrefjanda ítrekaði kröfur samkvæmt framlögðu kröfuskjali. Ákærði krefst þess að bótakröfu verði vísað frá dómi. til vara að ákærði verði sýknaður af henni en til þrautavara að bætur verði lækkaðar verulega frá kröfugerð. 5. Aðalmeðferð málsins fór fr am 1. desember 2025 með skýrslutökum af ákærða og vitnum. Að loknum munnlegum málflutningi var málið dómtekið. 3 II. Málsatvik [B...] [B...] [D...] - [B...] - [E...] [F...] [E...] [B...] [E...] [G...] [H...] 4 III. Skýrslur fyrir dómi [X...] [B...] [D...] [A...] [E...] [F...] [D...] [F...] 5 [B...] [B...] [B...] [B...] [B...] [B...] [B...] 6 [B...] [D...] [B...] [E...] [F...] [F...] [F...] 7 [F...] [I...] gaf skýrslu fyrir dómi. Lýsti hún aðdragandanum á svipaðan hátt og brotaþoli sem er maki hennar. Hún hafi komið með áðurnefndum hópi af fólki á ... og sest við borð á meðan aðrir í hópnum fóru á barinn. Á næsta borði hafi verið strákur sem hafi verið með óþægilega stemmningu og óþægilegur við hana. Þeim hafi svo verið boðið í partý en hafi ekki viljað fara þangað. Þegar hún er að ganga í burtu með vitninu [J...] hafi hann sagt henni að snúa sér e kki við, sem hún þó gerir, og sér þá brotaþola halda fyrir andlit sitt og einn annar liggur í jörðinni. Hún hafi hlaupið að brotaþola og það hafi orðið uppi fótur og fit þarna og svo hafi lögreglan komið á staðinn. Hún hafi því ekki séð nákvæmlega hvernig atburðarásin átti sér stað og ekki séð hver veitti hverjum högg. 16. Vitnið [D...] gaf skýrslu fyrir dómi og lýsti aðdraganda áfloganna á sam bærilegan hátt og brotaþoli. Ákærði hafi verið að gera sér dælt við kærustu brotaþola og vitnið beðið hann að hætta því sem hann hafi gert. Ákærði og vinur hans hafi svo verið að atast eitthvað í hópnum og buðu svo öllum nema vitninu og brotaþola í eftirpa rtý. Vitninu og brotaþola hafi ekkert litist á að stelpurnar færu með ákærða og vini hans og því talað þær ofan af því. Vitnið hafi svo verið að ræða við vitnið [J...] sem segir honum að verið sé að ganga í skrokk á brotaþola. Vitnið hafi hlaupið af stað o g séð ákærða halda brotaþola með báðum höndum og svo hafi hann séð brotaþola fá högg en vitnið kvaðst ekki hafa séð hvaðan. Vitnið hafi þá skorist í leikinn. Aðspurður hvort hann haldi að ákærði hefði getað veitt brotaþola högg á meðan hann hélt honum sagð ist hann ekki vita það. Þegar hann hafi komið á staðinn hafi hann kannski ekki getað það en ekki sé víst að það hafi alltaf verið þannig. Telji hann að vitnið [J...] sé betur til þess fallinn að svara því en hann haldi þó að hann sé vinur ákærða. Aðspurður hvort hann hafi sjálfur kýlt einhvern svaraði vitnið því, eftir að dómari benti vitninu á að hann þyrfti ekki að tjá sig um eitthvað sem gæti varpað á hann sök, að hann hafi kýlt ákærða í andlitið. 8 17. Vitnið [K...] læknir gaf símaskýrslu fyrir dómi. Vi tnið staðfesti að hún hefði tekið á móti brotaþola þegar hann kom í fylgd lögreglu um nóttina. Hann hafi lýst atvikum fyrir henni, hún skoðað hann og sú skoðun leitt í ljós aflögun á nefi, skurð og þá var komin einhver bunga í andlit. Ákveðið var að skoða brotaþola nánar næsta dag. Aðspurð hvort skoðun hennar hafi aðeins verið bundin við höfuð brotaþola svaraði vitnið því játandi. [G...] læknir gaf símaskýrslu fyrir dómi. Kvað hún aðkomu sína að þessu máli vera þá að hún hafi tekið við vaktinni morgun inn eftir og þá hafi verið tekin tölvusneiðmynd af brotaþola. Hún hafi fylgt niðurstöðum úr myndatökunni eftir og haft samband við háls - , nef - og eyrnalækni í Reykjavík. Áverkavottorðið í málinu sé unnið af henni og lækninum sem tók á móti brotaþola um nót tina. Vitnið hafi sjálf ekki skoðað brotaþola. 19. Vitnið [ K ...] læknir gaf símaskýrslu fyrir dómi og staðfesti að framlagt vottorð í málinu stafi frá henni og sé byggt á skoðun hennar á ákærða það skipti. 20. Vitnið [J...] gaf símaskýrslu. Kvaðst hann ekkert muna eftir atvikinu, hafi staðið aðeins frá þeim stað þar sem átökin áttu sér stað en hann hafi ekki orðið vitni að átökunum með berum augum eða séð hver veitti hverjum högg. 21. Lögreglumaður nr. H1594 sem skrifaði fr umskýrslu í málinu gaf skýrslu fyrir dómi. Rakti hann skýrsluna í grófum dráttum en ekki þykir ástæða til að rekja hans framburð. IV. Niðurstaða 22. Ák slegið brotaþola í andlitið með þeim afleiðingu m að brotaþoli hlaut brot í miðhluta nefbeins, sprungur í nasavængjum beggja vegna og aflögun á nefi til vinstri. Þessi háttsemi er talin varða við 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. 23. Ákærði hefur neitað sakargiftum eins og þeim er lý st í ákæruskjali en hefur fyrir dómi játað að hafa veitt brotaþola högg í andlitið. Vörn ákærða byggir á þremur meginstoðum, í fyrsta lagi að sekt hans sé ekki hafin yfir skynsamlegan vafa, í öðru lagi að háttsemin hafi verið réttlætanleg sem neyðarvörn og í þriðja lagi að athafnir ákærða feli allavega í sér aðstæður sem geti réttlætt niðurfellingu refsingar eða að minnsta kosti lækkun hennar. 24. Framburði fyrir dómi er lýst ítarlega hér að framan. Samkvæmt honum er ekkert vitni að þeirri líkamsárás sem lýst er í ákæru málsins. Vitnin [F...] , [F...] og [B...] sáu engin högg frá 9 ákærða, [E...] sá brotaþola fá á sig högg en sá ekki frá hverjum og vitnið [D...] sá brotaþola einnig fá högg en ekki frá hverjum og gat ekki sagt að ákærði hefði veitt brotaþola h ögg. 25. Eftir stendur því framburður brotaþola og ákærða. Hægt er að slá því föstu að átök urðu milli ákærða og brotaþola og að raunveruleg átök, þ.e. að slepptum orðaskiptum þeirra í milli, hafi hafist með því að brotaþoli skvetti bjór yfir ákærða og þeim í kjölfarið lent saman. Ákærði hefur gengist við því að hafa veitt brotaþola tvö högg í andlit en byggt er á því að hvorugt þeirra hafi verið til þess fallið að valda þeim áverkum sem lýst er í ákæru. Framburður brotaþola styður það og má reyndar drag a þá ályktun af framburði brotaþola að hann telji ákærða ekki hafa gerst sekan um þá árás sem lýst er í ákæruskjali. Hann lýsir því ítrekað að ákærði hafi haldið báðum höndum hans föstum, og lýsti því með látbragði fyrir dómi og í skýrslu hjá lögreglu, og að þá hafi hann fengið að því er virðist úr annarri átt höggið afdrifaríka. Lítið samræmi virðist milli þess að ákærði hafi haldið höndum brotaþola föstum með báðum höndum og á sama tíma getað veitt brotaþola þau högg eða það högg sem ákært er vegna. Fyrir lögreglu lýsti brotaþoli því að ákærði hefði haldið báðum höndum hans þannig að hann gat ekki hreyft sig og hann þá verið kýldur að minnsta kosti fjórum höggum í andlit og hnakka. Ákærði hafi ekki veitt þau högg; þau hafi komið annars staðar frá, að þessu sögðu segir ákærði hjá lögreglu: síðan er [X...] greinilega að segja að hann hafi nefbrotið mig en það er bara greinilega ekki rétt. Framburður vitnisins [D...] hjá lögreglu var á sama veg sem taldi höggin hafa komið frá öðrum en ákærða sem hafi haldið í brotaþola. Ómögulegt er að skilja framburð brotaþola fyrir dómi og fyrir lögreglu á þann veg að hann telji ákærða hafa valdið nefbrotinu, heldur þvert á móti að hann telji þá áverka stafa af höggi frá öðrum en ákærða. 26. Með vísan til framangreinds og annarra gagna málsins telur dómurinn, með vísan til þeirra krafna sem gerðar eru í 108., sbr. 109., gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, ekki komna fram sönn un þess svo hafið sé yfir skynsamlegan vafa að ákærði hafi gerst sekur um þá líkams - árás sem lýst er í ákæruskjali, þ.e. um að hafa slegið brotaþola í andlit og nefbrotið hann. Ekki er útilokað að brotaþoli hafi nefbrotnað vegna atlögu ákærða í átökum þeir ra og taldi ákærði sjálfur það mögulegt þegar hann gaf skýrslu fyrir lögreglu. Á hinn bóginn verður hann ekki sakfelldur fyrir alvarlega líkamsárás samkvæmt 1. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 gegn neitun fyrir dómi þar sem engum öðrum sönn unargögnum er til að dreifa um þá háttsemi sem ákært er fyrir heldur í raun gögn sem styðja hið gagnstæða. 27. Ákærði hefur hins vegar játað að hafa slegið brotþola tvívegis í andlit í átökum þeirra og fær sú játning stoð í öðrum gögnum málsins. Hins vega r er ósannað að brotaþoli hafi hlotið áverka vegna þess. Á hinn bóginn hefur ákærða ekki tekist sönnun um að atlaga hans að brotaþola 10 umrætt sinn hafi helgast af neyðarvörn og hafi því verið honum refsilaus af þeim sökum, en um það eru atriði einnig óljós, þ.e. þáttur ákærða og brotaþola í átökunum og afskipti annarra af þeim. Verður ákærði því sakfelldur fyrir líkamsárás sem felld verður undir 1. mgr. 217. gr. almennra hegningarlaga. V. Ákvörðun refsingar, bóta og sakarkostnaður 28. Ákærði hefur hreint sa kavottorð. Við ákvörðun refsingar verður litið til þess að atvik málsins eru óljós og jafnframt er ósannað hvaða afleiðingar atlaga ákærða hefur haft á brotaþola, sbr. framangreint. Einnig þykir sannað að upphaf líkamlegra átaka, sem sannanlega urðu á mill i ákærða og brotaþola, megi rekja til þess er brotaþoli skvetti yfir ákærða og veitist að honum. Þá hefur ákærði gengist við því sem þykir sannað í málinu. Með vísan til framangreinds og annarra gagna málsins telur dómurinn rétt að fresta ákvörðun refsinga r og að hún falli niður haldi ákærði almennt skilorð í eitt ár, sbr. a - lið 1. mgr. 57. gr. almennra hegningarlaga og 2. og 3. mgr. ákvæðisins, auk þess sem vísað verður um refsi ákvörðun til 3. mgr. 218. gr. c í lögunum. 29. Með hinni refsiverðu háttsemi hefur ákærði með ólögmætum og saknæmum hætti bakað sér skaðabótaábyrgð gagnvart brotaþola . Brotaþoli á rétt á miskabótum úr hendi ákærða á grundvelli a - liðar 1. mgr. 26. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993, sbr. síðari breytingar. Ósannað er beint líkamstjón af verkinu en þó vafalaust að atlaga ákærða að brotaþola umrætt sinn var til þess fallin að valda brotaþola miska. Miskabætur verða eins og hér stendur á ákveðnar að álitum og þykja hæfilegar með hliðsjón af dómvenju, 100.000 krónur, og verður ákærða gert að greiða brotaþola þá fjárhæð með vöxtum, eins og nánar greinir í dómsorði þar sem upphafstími dráttarvaxta miðast við 20. júní 2025 en þá var liðinn mánuður frá þingfestingu málsins, en ekkert bendir til þess að ákærða hafi verið kynnt krafan fyrr en þá. K röfu vegna læknisvottorð a verður með vísan til framangreinds og niðurstöðu málsins hafnað. 30. Brotaþoli gerir jafnframt kröfu um bætur vegna tapaðra launatekna. Þar er gerð krafa um laun vegna tapaðra launatekna í nóvember og desember ... og janúar ... . Krafan byggir á yfir lýsingu frá, að því er virðist, forsvarsmanni vinnuveitanda brotaþola og fylgir óstaðfest yfirlit með sundurliðun á kröfunni einstaka mánuði. Þessi gögn eru ófullnægjandi og eru jafnframt á skjön við gögn málsins um tímabundna óvinnuf ærni brotaþola vegna málsins. Þá er engin grein gerð fyrir því hvort og þá hvernig brotaþoli hafi leitast við að takmarka tjón sitt líkt og honum er skylt og engar upplýsingar þannig veittar um mögulega lögbundna frádráttarliði samkvæmt 2. mgr. 2. gr. skað abótalaga nr. 50/1993. Þrátt fyrir framangreinda niðurstöðu um refsiþátt málsins verður talið rétt að vísa þessum lið bótakröfunnar frá dómi vegna vanreifunar. 11 31. Með vísan til framangreinds verður ákærða gert að greiða hluta af kostnaði brotaþola við að hafa uppi bótakröfu í málinu , sbr. 3. mgr. 176. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Þykir sá kostnaður hæfilega ákveðinn 150.000 krónur að teknu tilliti til virðisaukaskatts og verður ákærða gert að greiða brotaþola þá fjárhæð. 32. Með vísa n til úrslita málsins og 1. mgr. 235. gr. laga nr. 88/2008 verður ákærða gert að greiða 1/5 málsvarnarlauna skipaðs verjanda ákærða, Evu Dísar Pálmadóttur lögmanns, en 4/5 hlutar skulu greiddir úr ríkissjóði. Heildarfjárhæð málsvarnarlauna verður ákveðin í samræmi við tímaskýrslu verjanda, umfang málsins og reglur dómstólasýslu nr. 1/2025, samtals 1. 00 0.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti . Rétt þykir að f erðakostnaður verjanda samkvæmt framlögðum kvittunum verði, með vísan til úrslita málsins, að fullu greiddur úr ríkissjóði, sbr. dómsorð. Annan sakarkostnað leiddi ekki af málinu. 3 3 . Emil Sigurðsson aðstoðarsaksóknari flutti málið fyrir dómi af hálfu ákæruvalds. 3 4 . Dóm þennan kveður upp Lárentsínus Kristjánsson héraðsdómari á Vesturlandi. D Ó M S O R Ð Ákvörðun refsingar ákærða, [X...] , er frestað og skal hún falla niður að liðnu ári frá uppsögu dóms þessa haldi ákærði almennt skilorð 57. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Ákærði greiði brotaþola, [A...] , 100.000 krónur í miskabætur auk vaxta samkvæmt 8. gr. laga um vexti og verðtryggingu nr. 38/2001 frá 19. nóvember 2023 til 20. júní 2025 en með dráttarvöxtum samkvæmt 1. mgr. 6. gr., sbr. 9. gr., sömu laga frá þeim degi til greiðsludags. Ákærði greiði br otaþola 150.000 krónur í málskostnað. Kröfum brotaþola vegna launamissis er vísað frá dómi. Ákærði greiði 1/5 af 1. 00 0.000 króna málsvarnarlaunum skipaðs verjanda hans, Evu Dísar Pálmadóttur lögmanns, en 4/5 málsvarnarlauna greiðist úr ríkissjóði. Þá greiðist úr ríkissjóði ferðakostnaður verjanda 59.125 krónur. Lárentsínus Kristjánsson